Skip to main content

Công nghệ thông tin: Điểm cốt lõi của việc xây dựng Kho bạc điện tử

Với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin (CNTT), việc ứng dụng CNTT trong hệ thống Kho bạc vừa là yếu tố hỗ trợ, vừa là yếu tố thúc đẩy và tác động mạnh mẽ đến việc hoàn thiện các quy trình tác nghiệp và quản lý điều hành, nhất là khi toàn hệ thống Kho bạc nhà nước (KBNN) đang hướng tới mục tiêu Kho bạc điện tử.

Là cơ quan quản lý Nhà nước, phục vụ các đối tượng có quan hệ với ngân sách Nhà nước, bao gồm nhiều mảng nghiệp vụ chuyên môn và khối lượng giao dịch lớn, phức tạp như KBNN thì việc ứng dụng CNTT trong các hoạt động nghiệp vụ là cực kỳ quan trọng. Trong những năm qua, bằng các chương trình quản lý ứng dụng cũng như công tác hiện đại hóa và cải cách thủ tục hành chính, các nghiệp vụ quản lý và đi kèm theo đó là tổ chức bộ máy rộng lớn trải dài khắp đất nước, hệ thống KBNN đã không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động theo đúng chức năng, nhiệm vụ được giao. CNTT, tin học hóa KBNN đã có những bước phát triển vững chắc, giúp KBNN hoàn thành các nhiệm vụ ngày càng lớn của ngành, đáp ứng được những nhu cầu về quản lý, điều hành Ngân sách nhà nước (NSNN) trong nền kinh tế thị trường.

Trong giai đoạn đầu phát triển, từ quan niệm coi CNTT chỉ là công cụ hỗ trợ cho hoạt động tác nghiệp, chuyển bớt một phần lao động bằng sức người sang tự động hóa nên các chương trình ứng dụng ban đầu chỉ tập trung vào công tác hạch toán kế toán hoạt động nghiệp vụ KBNN.  Nhưng qua thời gian, với sự đánh giá đầy đủ, đúng mức tầm quan trọng và vai trò của CNTT trong các hoạt động nghiệp vụ, lãnh đạo KBNN đã tạo điều kiện tối đa, ưu tiên đầu tư cho phát triển công nghệ, xây dựng đội ngũ cán bộ tin học. Từ chương trình ban đầu chỉ vận hành trên máy đơn lẻ, sang mạng cục bộ trong một đơn vị KBNN, sau đó là mạng diện rộng trên địa bàn từng tỉnh và hiện nay là mạng diện rộng trong toàn ngành KBNN. Có thể nói, đến nay các chương trình ứng dụng đã và đang được ứng dụng cho hầu hết các nghiệp vụ quản lý của KBNN từ Kế toán ngân sách, thanh toán điện tử KBNN, kiểm soát thanh toán vốn đầu tư, quản lý và hiện đại hóa thu NSNN, phối hợp ủy nhiệm thu cho các ngân hàng, cho đến công tác điều hành và quản lý nội ngành KBNN.

Một trong những thành tựu nổi bật nhất trong quá trình phát triển, ứng dụng CNTT của hệ thống KBNN là việc triển khai thanh toán điện tử liên kho bạc trong toàn quốc đã tạo ra một sự thay đổi cả về lượng và chất, giúp cho việc chuyển tiền, thanh toán cho khách hàng được nhanh chóng, đảm bảo an toàn, chính xác. Việc ứng dụng Hệ thống thanh toán điện tử được đánh giá là một bước đột phá trong công tác thanh toán của hệ thống KBNN và cải cách hành chính. Đây cũng được coi là mốc quan trọng trong phát triển thanh toán điện tử diện rộng tại Việt Nam, giúp các yêu cầu thanh toán của khách hàng được thực hiện từ Kho bạc này đến Kho bạc khác trong toàn hệ thống chỉ trong thời gian tính bằng đơn vị phút. Hơn thế, đây cũng là tiền đề để thiết lập quan hệ thanh toán hiện đại giữa kho bạc và hệ thống các ngân hàng. Bên cạnh đó, cũng phải kể đến những thành công bước đầu của việc triển khai hệ thống thông tin quản lý ngân sách và Kho bạc (Tabmis) mà CNTT đóng vai trò chủ lực. Tất cả những yếu tố này sẽ góp phần quyết định sự thành công của Chiến lược phát triển Kho bạc đến năm 2020 đã được Chính phủ phê duyệt.

Theo Chiến lược phát triển KBNN đến năm 2020, các hoạt động nghiệp vụ KBNN đều được thực hiện trên nền tảng CNTT hiện đại và hình thành Kho bạc điện tử. Mốc thời gian còn lại là 10 năm với bao thách thức và khó khăn phía trước như nguồn lực đầu tư cho ứng dụng, phát triển CNTT, thách thức về nhân lực và đào tạo nguồn nhân lực, thách thức về chất lượng công nghệ và đối tác công nghệ. Nhưng nhờ luôn coi trọng và tập trung ưu tiên thực hiện mục tiêu hiện đại hóa và cải cách hành chính. Bằng nội lực bản thân kết hợp với những trợ giúp và tổ chức quốc tế, đến nay có thể khẳng định, KBNN đã có một hệ thống thông tin tương đối hoàn chỉnh. Các thao tác nghiệp vụ đã và đang được tin học hóa một cách toàn diện, đội ngũ cán bộ tin học được đào tạo bài bản từ trung ương đến địa phương, vừa nắm vững CNTT vừa am hiểu nghiệp vụ KBNN. 

Để hướng tới Kho bạc điện tử, KBNN đã có các giải pháp tổng thể trong chiến lược phát triển CNTT để mỗi cán bộ KBNN nhận thức sâu sắc hơn sự nghiệp hiện đại hóa hệ thống KBNN trong thời gian tới, mỗi cá nhân cần cố gắng hơn nữa và xác định cho mình những định hướng và nhiệm vụ cần hoàn thành để góp phần thực hiện hóa mục tiêu này trên tinh thần:

            Thứ nhất, bám sát các mục tiêu của Chiến lược phát triển KBNN, trên cơ sở các chương trình và đề án, cơ chế chính sách thực hiện chiến lược ban hành kèm theo quyết định 3873/QĐ-BTC ngày 12/12/2007 của Bộ Tài chính, trong năm 2010, sau khi đánh giá kết quả thực hiện đề án hiện đại hóa hệ thống thông tin KBNN đến 2010, các cán bộ CNTT KBNN sẽ xây dựng và trình các cấp lãnh đạo phê duyệt đề án hiện đại hóa hệ thống thông tin KBNN đến năm 2020 để có bước đi phù hợp cho CNTT KBNN đáp ứng chiến lược phát triển Kho bạc.

            Thứ hai, tập trung nhân lực cho việc triển khai hệ thống Tabmis, đồng thời xây dựng và triển khai các chương trình giao diện xung quanh Tabmis để từng bước hình thành các hệ thống tích hợp nhằm thống nhất thông tin quản lý.

Thứ ba, thực hiện các đề án ứng dụng CNTT hiện đại cho các mảng nghiệp vụ: hiện đại hóa quản lý thu NSNN, ủy nhiệm thu NSNN, thanh toán liên ngân hàng, thanh toán song phương tập trung với các ngân hàng, thanh toán điện tử nội bộ KBNN theo mô hình tập trung, từng bước nghiên cứu và xây dựng cổng thông tin giao dịch với các đơn vị có quan hệ với NSNN...

Thứ tư, tiếp tục hiện đại hóa hạ tầng CNTT đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới, phối hợp với Cục Tin học Thống kê tài chính- Bộ Tài chính nghiên cứu, xây dựng và hình thành trung tâm dự phòng hiện đại đảm bảo khả năng sẵn sàng cao nhất.

Thứ năm, đẩy mạnh đào tạo và phát triển nguồn nhân lực CNTT hơn nữa theo hướng tập trung đào tạo cho cán bộ chủ chốt để tiếp nhận và làm chủ các hệ thống hiện đại, đồng thời đào tạo để chuyển giao các phương thức làm việc mới trên các hệ thống mới cho các cán bộ vận hành và cán bộ tác nghiệp.

 

                                                                Vũ Đình Chuyền

                                                    Sở Thông tin và Truyền thông

                                                            Nguồn:mof.gov.vn